Dr. Λουκάς Αθ. Μπουρσινός, Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Kατάγματα ισχίου - Διατροχαντήρια και Υποκεφαλικά

Τα κατάγματα ισχίου είναι κατάγματα του άνω άκρου του μηριαίου οστού και αποτελούν μείζον ορθοπαιδικό και κοινωνικό πρόβλημα, αφού περίπου 18 χιλιάδες άτομα στη χώρα μας και 1,7 εκατομμύρια παγκοσμίως θα βρεθούν αντιμέτωπα σε ετήσια βάση  με ένα τέτοιου είδους κάταγμα. Και καθώς το προσδόκιμο ζωής αυξάνεται, οι αριθμοί αυτοί αναμένεται να τριπλασιαστούν μέσα στα επόμενα 50 χρόνια.

Τα κατάγματα ισχίου είναι στην πλειοψηφία τους οστεοπορωτικά και ως εκ τούτου συμβαίνουν κυρίως σε άτομα προχωρημένης ηλικίας, άνω των 65-70 ετών μετά από μια απλή πτώση στο έδαφος ή και αυτόματα κάποιες φορές με μια στροφική κίνηση του ισχίου, πιο συχνά μάλιστα συμβαίνουν στις γυναίκες, εξαιτίας της δραματικής μείωσης της οστικής τους πυκνότητας (κατά 30-50%) μετά την εμμηνόπαυση.

Η οστεοπόρωση κάνει εύθραυστα τα οστά και το πρόβλημα επιτείνεται αν συνυπάρχουν κι άλλοι παράγοντες, όπως η έλλειψη βιταμίνης D και ασβεστίου, διάφορες παθήσεις του  νευρικού συστήματος ή υπερθυροειδισμός, η αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ και το κάπνισμα όπως και η απουσία άσκησης. Οι ηλικιωμένοι επίσης, είναι πιο επιρρεπείς στα κατάγματα ισχίου και λόγω της μειωμένης τους όρασης αλλά και της κακής τους ισορροπίας, που τους οδηγούν συχνότερα σε πτώσεις.

Σε ένα πολύ μικρό ποσοστό ωστόσο, μπορεί να υποστούν ένα τέτοιο κάταγμα και άτομα νεαρότερης ηλικίας, συνήθως κατά την εμπλοκή τους σε κάποιο τροχαίο ατύχημα ή εξαιτίας μιας πτώσης τους από μεγάλο ύψος.

Συμπτώματα ενός Κατάγματος Ισχίου, Διάγνωση και Αντιμετώπιση

Τα συμπτώματα ενός τέτοιου κατάγματος είναι ο πολύ έντονος πόνος στην περιοχή του ισχίου και της βουβωνικής χώρας, η αδυναμία να σταθεί και πάλι όρθιος ο ασθενής μετά την πτώση, η αιφνίδια απώλεια αίματος, ενώ το τραυματισμένο πόδι φαίνεται βραχύτερο, βρίσκεται σε έξω στροφή και παρουσιάζει μώλωπες και οίδημα.

Η διάγνωση ενός κατάγματος ισχίου γίνεται συνήθως με μια απλή ακτινογραφία αν και κάποιες φορές ενδέχεται να χρειαστεί και αξονική τομογραφία, ιδιαίτερα για ρωγμώδη ή σύνθετα κατάγματα.

katagmata isxiou 01

Παλαιότερα, ήταν συχνή η συντηρητική αντιμετώπιση (με κλινοστατισμό) ενός τέτοιου κατάγματος, καθώς ο ασθενής -λόγω της προχωρημένης του ηλικίας- ήταν επίφοβο να υποβληθεί σε μια χειρουργική επέμβαση. Αυτό, δυστυχώς, οδηγούσε πολύ συχνά σε επιπλοκές όπως τα έλκη κατάκλισης, η θρόμβωση, η λοίμωξη αναπνευστικού και η πνευμονική εμβολή, με υψηλό ποσοστό θνητότητας για τους ασθενείς αυτούς.

Χειρουργική Αντιμετώπιση: Οστεοσύνθεση- Μερική και Ολική Αρθροπλαστική

Η σύγχρονη ορθοπαιδική έχει αποκλείσει πλέον τη συντηρητική αντιμετώπιση  για την αποφυγή των παραπάνω επιπλοκών και προτείνει την όσο πιο άμεση χειρουργική επέμβαση στα κατάγματα ισχίου, ιδανικά εντός του πρώτου 24ώρου από τη δημιουργία τους και την άμεση κινητοποίηση των ασθενών.

Το είδος του κατάγματος - εξωαρθρικό ή ενδοαρθρικό - αλλά και άλλοι παράγοντες, όπως η ηλικία του ασθενούς, η πρότερη κινητικότητά του, η ύπαρξη ή μη οστεοαρθρίτιδας αλλά και άλλες τυχόν συνυπάρχουσες παθήσεις θα καθορίσουν την εξειδικευμένη χειρουργική του αντιμετώπιση.

Κλείστε τώρα ραντεβού με τον ιατρό!
Κλείστε τώρα ραντεβού με τον ιατρό!

Διατροχαντήρια Κατάγματα

Τα διατροχαντήρια κατάγματα είναι εξωαρθρικά διαγώνια κατάγματα ανάμεσα στον μείζονα και τον ελάσσονα τροχαντήρα και έχουν καλύτερη πρόγνωση, καθώς δεν διακόπτεται η παροχή αίματος στη μηριαία κεφαλή, η οποία διατηρείται, όπως και η φυσιολογική λειτουργία της άρθρωσης. Στα υποτροχαντήρια κατάγματα η καταγματική γραμμή εκτείνεται κάτω από τους τροχαντήρες. Η χειρουργική επέμβαση που ακολουθείται σε τέτοιες περιπτώσεις είναι η οστεοσύνθεση, υπό ραχιαία αναισθησία, κατά την οποία ο ορθοπαιδικός χειρουργός από μικρές τομές του ενός εκατοστού θα τοποθετήσει στο οστό ειδικό ήλο (γ-nail) που θα το σταθεροποιήσει, ώστε να μπορέσει να επουλωθεί.

katagmata isxiou 02

Λίγες ώρες μετά το χειρουργείο, ο ασθενής μπορεί να σηκωθεί και να περπατήσει με τη χρήση τραπεζοειδούς βακτηρίας «Π», το οποίο θα αφήσει μετά από 3-4 εβδομάδες, ενώ θα επιστρέψει πλήρως στις δραστηριότητές του 1-2 μήνες αργότερα.

katagmata isxiou 03

Υποκεφαλικά Κατάγματα

Τα υποκεφαλικά κατάγματα είναι ενδοαρθρικά κατάγματα στον αυχένα του μηριαίου οστού, τα οποία -λόγω της θέσης τους-διαταράσσουν την αιμάτωση της κεφαλής του μηριαίου, με αποτέλεσμα την μη πώρωση του κατάγματος και επακολούθως την άσηπτη νέκρωση της κεφαλής.

katagmata isxiou 04

Η χειρουργική αντιμετώπιση των υποκεφαλικών καταγμάτων είναι η μερική ή η ολική αρθροπλαστική. Σε νέους ασθενείς μπορεί να επιχειρηθεί διαδερμική οστεοσύνθεση του κατάγματος με αυλοφόρες βίδες, αν είναι εφικτό, στην προσπάθεια να διατηρηθεί η κεφαλή του μηριαίου.

Στους πιο ηλικιωμένους ασθενείς συνήθως προτείνεται η μερική αρθροπλαστική, κατά την οποία γίνεται αντικατάσταση μόνο της μηριαίας κεφαλής με μεταλλική, η οποία αρθρώνεται απευθείας με τη βιολογική κοτύλη του ασθενούς.

Η ολική αρθροπλαστική συστήνεται σε άτομα νεαρότερης ηλικίας ή σε περιπτώσεις που συνυπάρχει σοβαρή αρθρίτιδα στο ισχίο. Στην ολική αρθροπλαστική ο ορθοπαιδικός χειρουργός θα αντικαταστήσει και την μηριαία κεφαλή και την κοτύλη, με τη χρήση εμφυτεύματος.

Η μερική και η ολική αρθροπλαστική πραγματοποιούνται πλέον με  ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές (MIS) και fast-track πρωτόκολλα αποκατάστασης, κι έτσι επιτυγχάνουμε λιγότερη απώλεια αίματος και μικρότερο χρόνο νοσηλείας, ενώ η κινητοποίηση του ασθενούς είναι ταχύτατη και ανώδυνη.

Μετεγχειρητικά, όλοι οι ασθενείς είναι απαραίτητο να λαμβάνουν για κάποιο χρονικό διάστημα αντιβιοτικά, παυσίπονα αλλά και αντιπηκτικά φάρμακα, να ακολουθούν συγκεκριμένο ασκησιολόγιο υπό την καθοδήγηση του φυσικοθεραπευτή τους και να κάνουν ακτινογραφίες για την παρακολούθηση της διαδικασίας επούλωσης.

katagmata isxiou 05

Η επιλογή ενός  ορθοπαιδικού χειρουργού με την αντίστοιχη εμπειρία και κατάρτιση στην αντιμετώπιση αυτών των σοβαρών καταγμάτων είναι μείζονος σημασίας και καθορίζει την απόλυτη επιτυχία της επέμβασης.